Close Veiligheidsactie voor gasfornuizen en gaskookplaten: klik hier.
Edward Glaeser – de toekomst van onze steden

De toekomst van leven in de stad ligt in onze handen

Technologische verandering kan onze steden leefbaarder maken.

Technologie moet worden gekoppeld aan slimme incentives en betere instituten, aldus professor Edward Glaeser. Op die manier kunnen we onze vaardigheden en innovaties radicaal versterken. Vooral door zinvolle netwerken en een intensieve uitwisseling met elkaar kunnen we de levenskwaliteit van ons allen verbeteren.

We leven in een tijdperk van verstedelijking. Veel steden in het Westen, van Boston tot Berlijn, hebben op imposante wijze hun postindustriële stagnatie achter zich gelaten. En nog indrukwekkender: de steden in ontwikkelingslanden groeien gestaag en vormen nu de thuishavens van meer dan 2,9 miljard stedelingen. Globalisering en technologische veranderingen vormen de basis van ons stedelijke tijdperk. In het rijke deel van de wereld zijn vaardigheden en innovatie hierdoor gevoelig verbeterd. Daarbij komt dat wij als sociale wezens door onze omgang met slimme mensen zelf ook slimmer worden. In de armere delen van de wereld biedt de handel in steden economische kansen die op het arme platteland nooit zouden ontstaan.

Zelfrijdende voertuigen in de stad Zelfrijdende voertuigen ©iStock
De technologische veranderingen bieden ook kansen om onze steden leefbaarder te maken, maar alleen als nieuwe technieken worden gekoppeld aan betere incentives en instituten. Zelfrijdende auto's bieden bijvoorbeeld mogelijkheden voor een betere doorstroming van het verkeer in steden en een meer productieve besteding van de tijd die in files wordt doorgebracht. Maar als in de file staan minder onaangenaam wordt, zijn meer mensen bereid vast te zitten in het verkeer waardoor de files juist erger zullen worden. De economen Gilles Duranton en Matthew Turner hebben vastgesteld dat het verkeersvolume vrijwel volledig flexibel is: het aantal in voertuigen afgelegde kilometers neemt bijna één op één toe met het aantal nieuw aangelegde kilometers autoweg.

Voor zelfrijdende auto's betekent dit dat we meteen een op GPS-gebaseerde fileheffing moeten invoeren. Als we chauffeurs laten betalen voor de files en de milieuvervuiling die ze veroorzaken, dan weten we zeker dat de zelfrijdende voertuigen een verbetering, en geen verslechtering, zullen zijn. In een ideaal scenario zullen deze heffingen snel worden aangepast aan het verkeersvolume op een gegeven locatie, zodat autorijders beter kunnen besluiten waar en waar ze naar toe rijden.

In ontwikkelingslanden is de behoefte aan incentives en infrastructuur nog duidelijker. De economische voordelen van verstedelijking zijn in arme landen enorm, maar de hoge bevolkingsdichtheid met alle files, besmettelijke ziekten en misdaad heeft ook zijn keerzijde. Vooral steden als Peking en São Paulo, waarin het verkeer regelmatig helemaal vast zit, zullen van een fileheffing à la Singapore profiteren.

In armere plaatsen, zoals de steden in Afrika, is schoon water met name erg belangrijk. Maar zelfs als goedbedoelende donateurs waterleidingen aanleggen, geven armere gemeentes hun krappe middelen liever niet aan riolering en wateraansluitingen uit. Als gevolg daarvan ontstaat er op de laatste meters nog een probleem: het water stroomt weliswaar door de stad, maar niet tot in de huizen van de armste mensen die de grootste risico's lopen.

Watermeters in een Aziatische stad Watermeters in een Aziatische stad ©Yulan, CanStockPhoto
Deze steden moeten de aanleg van water en riolering aanmoedigen. Zowel via subsidies als via boetes. New York bouwde zijn Croton Aqueduct in 1842, maar de cholera-epidemie eindigde pas na 1866, omdat de arme inwoners niet bereid of in staat waren voor het water te betalen. De stad werd pas veiliger toen de gezondheidsraad boetes ging opleggen aan grondbezitters die zich niet op de waterleiding lieten aansluiten. Dergelijke boetes zijn in ontwikkelingslanden moeilijker door te voeren, omdat in de sloppenwijken niet altijd duidelijk is wie de eigenaar van de grond is. In de Duitse grondwet staat dat “eigendom verplichtingen met zich meebrengt”. En om deze verplichtingen kracht bij te zetten moeten ook ontwikkelingslanden meer duidelijkheid verschaffen wat betreft grondbezit.

Technologie heeft onze steden laten groeien, en technologie is ook in staat deze steden gezonder en duurzamer te maken. Maar technologie is geen remedie voor alles. Ze moet altijd zijn gekoppeld aan slimme incentives en betere instituten.

Tekst: Prof. Edward Glaeser

Edward Glaeser is professor Economie aan de faculteit voor Arts & Sciences aan Harvard University. Hij publiceerde tientallen verhandelingen over de economische groei, recht en economie van steden. Het zwaartepunt ligt daarbij op de factoren van stedelijke groei en de rol van de steden als centra van ideeënoverdracht. Hij heeft internationale vermaardheid vergaard met zijn boek “Triumph of the City: How Our Greatest Invention Makes Us Richer, Smarter, Greener, Healthier, and Happier”, Penguin Press, 2011

Voor meer informatie over Edward Glaeser klikt u hier

Foto boven aan de pagina © iStock

Media cart Contact Naar boven